Trump'tan Suudi Arabistan'a Nükleer İş Birliği İçin İsrail İle Normalleşme Şartı
ABD Başkanı Donald Trump, Suudi Arabistan ile imzalanan sivil nükleer iş birliği anlaşmasının onaylanması için Riyad'ın İsrail ile normalleşmeyi öngören İbrahim Anlaşmaları'na katılması şartını koştu. Beyaz Saray ve İsrail Başbakanı Netanyahu da bu koşulu destekledi.
ABD ile Suudi Arabistan arasında imzalanan sivil nükleer iş birliği anlaşması, ABD Başkanı Donald Trump tarafından İsrail ile normalleşme şartına bağlandı. Trump, anlaşmanın onaylanması için Suudi Arabistan'ın İbrahim Anlaşmaları'na katılması gerektiğini belirtti.
Nükleer Anlaşma ve Trump'ın Şartı
ABD Enerji Bakanlığı ile Suudi Arabistan arasında imzalanan ve sivil nükleer programlar kapsamında teknoloji ve ekipman desteğini öngören anlaşma, Washington yönetimi tarafından Kongre'ye sunulmaya hazırlanıyor. Anlaşmanın yürürlüğe girmesi beklenirken, ABD Başkanı Donald Trump, sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada, anlaşmanın onaylanmasının Suudi Arabistan'ın "çok saygın ve başarılı İbrahim Anlaşmaları'na katılmasına bağlı" olduğunu vurguladı. Trump, anlaşmanın İran ve Birleşik Arap Emirlikleri örneğindeki gibi, malzeme zenginleştirmesi içermeyeceğini ve yalnızca askeri olmayan kullanımları kapsayacağını da ekledi.
Beyaz Saray ve İsrail'den Destek
Beyaz Saray Basın Sözcüsü Karoline Leavitt de Trump'ın açıklamasını destekleyerek, "Suudi enerji anlaşması İbrahim Anlaşmaları'na bağlıdır" dedi. Leavitt, Suudi Arabistan'ın anlaşmalara yakında katılmasını umduklarını ve bu konuda çalışacaklarını ifade etti. İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu da Trump'ın şartını memnuniyetle karşıladığını belirterek, "Başkan Donald Trump'ın da belirttiği gibi, Suudi Arabistan'ın İbrahim Anlaşmaları'na katılması Ortadoğu'da barış için tarihi bir ileri sıçrama olacaktır" açıklamasında bulundu.
İbrahim Anlaşmaları Nedir?
ABD'nin arabuluculuğuyla 2020 yılında İsrail ile Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) ve Bahreyn arasında imzalanan İbrahim Anlaşmaları, daha sonra Fas ve Sudan tarafından da imzalanmıştı. Bu anlaşmaların temel amacı, İsrail'in bölgedeki Arap ülkeleriyle normalleşmesini sağlayarak Ortadoğu'da barışı tesis etmekti. Anlaşmalar kapsamında karşılıklı temsilcilikler açılmış, siyasi ve ekonomik iş birlikleri geliştirilmişti.
Ancak, 7 Ekim 2023'teki Filistin direnişi sonrası anlaşmaların ilerleyişi sekteye uğradı. Buna rağmen ABD ve İsrail yetkilileri, Suudi Arabistan, Umman ve Ürdün gibi ülkelerle de benzer normalleşme anlaşmalarının yapılması yönündeki istek ve beklentilerini dile getirmeye devam ediyor.
