Ankara'daki NATO Zirvesi Öncesi Ortak Bildiri Krizi
Ankara'da düzenlenecek NATO zirvesinin ortak bildirisi üzerinde, Polonya'nın doğu kanadındaki yakıt hattı talepleri ve İtalya'nın Ukrayna desteğine yönelik çekinceleri nedeniyle uzlaşma sağlanamıyor.
NATO Ankara Zirvesi'nde Bildiri Pazarlığı
Ankara'da gerçekleştirilecek NATO zirvesi öncesinde ittifak üyeleri arasında ortak bildiri metni üzerinde görüş ayrılıkları yaşanıyor. Zirvenin sonuç bildirgesine girmesi planlanan maddeler üzerinde yürütülen müzakerelerde, özellikle askeri altyapı projeleri ve Ukrayna'ya yönelik uzun vadeli mali taahhütler tıkanıklığa yol açıyor. İttifakın doğu kanadındaki lojistik kapasitesinin artırılması ve Rusya ile devam eden süreçte Ukrayna'ya sağlanacak desteğin kapsamı, Ankara'daki kritik görüşmelerin ana gündem maddelerini oluşturuyor.
Doğu Kanadında Askeri Yakıt Hattı Talebi
Polonya ve Romanya, NATO'nun Soğuk Savaş döneminden kalan askeri yakıt boru hattı ağının doğu Avrupa'ya genişletilmesini talep ediyor. Mevcut sistemin Almanya'da sona ermesi nedeniyle, lojistik hattın Polonya ve güney hatlarına bağlanması stratejik bir gereklilik olarak savunuluyor. Projenin maliyetine ilişkin tahminler ise oldukça yüksek:
- Polonya bağlantısının yaklaşık 5,5 milyar avroya mal olması öngörülüyor.
- Yunanistan-Bulgaristan-Romanya hattını kapsayan güney projesinin ise 6 milyar avro civarında olacağı tahmin ediliyor.
- Tüm doğu kanadı altyapısının yenilenmesinin toplam maliyetinin 21 milyar avroyu aşabileceği değerlendiriliyor.
Bu altyapı yatırımları, Rusya ile yaşanabilecek olası bir çatışma senaryosunda bölgeye hızlı mühimmat ve yakıt sevkiyatı yapılabilmesi için kritik görülüyor. Ancak bu devasa maliyetin üyeler arasında nasıl paylaştırılacağı konusu henüz netlik kazanmadı.
İtalya'dan Ukrayna Destek Paketine Şerh
Tartışmaların bir diğer boyutu ise İtalya'nın Ukrayna'ya sağlanacak askeri yardımlarla ilgili tutumu oldu. NATO'nun Ukrayna için 2026 yılında 70 milyar avroluk askeri yardım planlaması ve bu desteğin 2027 yılında da sürdürülmesi yönündeki taslak metin, Roma tarafından değerlendirme sürecine alındı. İtalyan hükümet kaynakları, yardımları engellemediklerini ancak bu rakamların bildiriye yansıtılma biçimi üzerinde çalıştıklarını ifade etti. İtalya, Rusya'yı müzakere masasına çekebilecek siyasi bir çerçevenin korunmasının önemine vurgu yapıyor. Taslak metinde ise Washington Antlaşması'nın 5. maddesine olan bağlılık yinelenirken, Rusya doğrudan Avro-Atlantik güvenliği için uzun vadeli bir tehdit olarak tanımlanıyor.
