Çekya'dan İstanbul Sözleşmesi'nden Çekilme Kararı

Çekya hükümeti, Avrupa Konseyi tarafından hazırlanan Kadınlara Yönelik Şiddet ve Aile İçi Şiddetin Önlenmesi ve Bunlarla Mücadeleye İlişkin Sözleşme'den (İstanbul Sözleşmesi) çekilme kararı aldı. Hükümetten yapılan açıklamada, sözleşmede yer alan 'toplumsal cinsiyet' (gender) ifadesinin, ülkenin geleneksel aile yapısıyla çeliştiği ve bu kavramın belirsiz olduğu belirtildi. Bu gerekçe ile sözleşmenin onay sürecinin iptal edildiği duyuruldu.

İstanbul Sözleşmesi ve Çekya'daki Gerekçeler

İstanbul Sözleşmesi, kadınlara yönelik şiddet ve aile içi şiddetle mücadeleyi amaçlayan uluslararası bir anlaşmadır. Sözleşme, şiddetin toplumsal cinsiyet temelli olabileceği anlayışını benimsemekte ve bu doğrultuda devletlere yükümlülükler getirmektedir. Ancak, özellikle muhafazakar çevrelerde 'toplumsal cinsiyet' kavramının geleneksel aile yapısını tehdit ettiği yönünde endişeler dile getirilmektedir. Çekya'daki hükümetin bu yöndeki itirazları, sözleşmenin ülkedeki toplumsal ve yasal tartışmaların odağı haline gelmesine neden oldu.

Uluslararası Tepkiler ve Benzer Adımlar

Çekya'nın bu kararı, daha önce benzer bir adım atan Letonya'nın ardından geldi. Letonya da 2018 yılında İstanbul Sözleşmesi'ni imzalamış ancak parlamentosu tarafından onaylamamıştı. Çekya'nın çekilme kararı, uluslararası insan hakları örgütleri ve kadın hakları savunucuları tarafından eleştirilirken, sözleşmenin amacından uzaklaştığına dair yorumlara neden oldu. Hükümet yetkilileri ise kararın ülkenin egemenlik hakları çerçevesinde alındığını ve kadınların korunmasına yönelik ulusal mekanizmaların devam edeceğini belirtti.