ABD-İran Anlaşması Sonrası İsrail'den Sert Tepki: Sahte Bayrak Operasyonları Riski

ABD ile İran arasında 100 günü aşkın süredir devam eden gerilim, uluslararası arenada yeni bir dönemin kapısını araladı. Savaşın sona erdirilmesi hedeflenen anlaşma, küresel ölçekte diplomatik bir yumuşama beklentisi yaratırken, İsrail'den peş peşe tepkiler yükseldi. Anlaşmanın Orta Doğu jeopolitiğine etkileri ve İsrail'in olası hamleleri, uluslararası ilişkiler uzmanı Dr. Öğretim Üyesi Kadir Ertaç Çelik tarafından değerlendirildi.

Dr. Çelik, çatışma sürecinin uluslararası sistemin yapısal dinamikleri açısından sürdürülemez hale geldiğini belirtti. Yaşananların sadece taraflar için değil, bölge jeopolitiği ve küresel sistem için de ciddi maliyetler doğurduğunu ve ABD hegemonyasını olumsuz etkileyecek bir statükoya yol açtığını ifade etti.

İRAN'IN KISMEN BAŞARILI MÜZAKERELERİ

ABD'nin bu durumu göz önünde bulundurarak, özellikle Hürmüz Boğazı hattında sürdürülebilir bir statüko oluşturmayı amaçlayan anlaşmayla İran'a masada bir teklif sunduğunu kaydeden Dr. Çelik, bu müzakere sürecinin İran açısından kısmen bir başarı olarak nitelendirilebileceğini söyledi.

İSRAİL AÇISINDAN KABUL EDİLEMEZ ANLAŞMA

İsrail'in genişlemeci politikaları çerçevesinde, yaşanan anlaşmanın Tel Aviv yönetimi tarafından kabul edilemez olarak görüldüğüne dikkat çeken Çelik, İsrail'in temel beklentisinin uzun vadede parçalanmış bir İran senaryosu olduğunu ancak bunun gerçekleşmediğini vurguladı. Bu durumun, başta Körfez ülkeleri olmak üzere ABD'nin müttefiklik sistemine zarar verdiğini de sözlerine ekledi.

ABD VE İSRAİL ARASINDA AYRIŞMA BELİRGİNLEŞİYOR

Anlaşmanın kamuoyuna açıklanan kısımlarında İran'ın nükleer kapasitesi konusunda 60 günlük bir geri adım süresi öngörülse de, bunun yeterli bir garanti sunmadığını belirten Dr. Çelik, İsrail'in gündeme getirdiği Lübnan meselesinin İran tarafından kırmızı çizgi olarak kabul edildiğini ve savaşın tüm cephelerde sona erdirilmesi şartının ortaya konulduğunu dile getirdi. Bu şartlar altında, İsrail ile ABD arasında Orta Doğu jeopolitiğinde daha önce sinyalleri verilen bir ayrışmanın net bir şekilde görüldüğünü ifade etti.

TRUMP'IN BAŞARI HİKAYESİ ARAYIŞI

Yaklaşan ABD seçimleri öncesindeki iç siyasal dinamiklere de değinen Dr. Çelik, ABD Başkanı Trump'ın, Netanyahu ve İsrail'e verilen desteğin hem ABD iç siyasetinde hem de Orta Doğu jeopolitiği ve küresel hegemonyası üzerinde olumsuz sonuçlar doğurduğunu gördüğünü belirtti. Bu noktada Trump'ın, seçim süreci yaklaşırken bir başarı hikayesi yazmak istediğini ve İsrail lobisi, Netanyahu'nun baskıları ve karar alıcı mekanizmada etkili isimlere rağmen bu anlaşmaya yöneldiğini kaydetti.

İSRAİL'DEN SAHTE BAYRAK OPERASYONLARI RİSKİ

Anlaşmanın sürdürülebilir olması durumunda İsrail'in bölgedeki hareket alanının daralacağına ve Netanyahu'nun iç siyaset dengelerinin değişeceğine işaret eden Dr. Çelik, kritik uyarılarda bulundu. Bölgede hareket alanı daralan İsrail'in bu durumdan rahatsız olduğunu ve bu nedenle her an sahte bayrak operasyonları yapabileceğini veya anlaşmayı bozacak doğrudan girişimlerde bulunabileceğini söyledi.