Küba'nın Direnişi: Abluka Altında Sağlık ve Enerjide Yenilikçi Çözümler

ABD'nin uyguladığı ekonomik ambargo ve yoğunlaşan yaptırımlar nedeniyle zorlu bir süreçten geçen Küba, sağlık ve enerji alanlarındaki derin krizlere karşı kapsamlı direniş stratejileri geliştiriyor. Ülke, yerel dönüşüm projeleri, yenilenebilir enerji yatırımları ve uluslararası dayanışma ağlarıyla ayakta kalmaya çalışıyor.

Sağlık Sisteminde Ablukanın Etkileri ve Çözüm Arayışları

Küba Halk Sağlığı Bakan Yardımcısı Dr. Carilda Peña García, ABD ablukasının sağlık sektörüne etkilerine dair çarpıcı veriler paylaştı. Mart 2024-Şubat 2025 döneminde sağlık sektörünün 288 milyon doları aşan ekonomik kayba uğradığını belirten García, 60 yılı aşkın süredir devam eden ambargonun toplam maliyetinin 4,1 milyar doları geçtiğini açıkladı. Bu durumun hastanelerde kaynak yetersizliğine, tedavilerin gecikmesine ve sağlık hizmetlerine erişimde zorluklara yol açtığı ifade edildi.

García, kronik hastalık takibi, teşhis testleri ve uzman tedavilerde yaşanan güçlüklerin yanı sıra, elektrik kesintileri, ulaşım sorunları ve malzeme eksikliğinin aile hekimliği ve hemşirelik hizmetlerini de aksattığını belirtti. Sağlık sistemindeki en önemli sorunlardan biri, ameliyat bekleyen hasta sayısının artması. Genel cerrahi operasyonları için 95 bin 555, onkolojik cerrahi müdahaleler için ise 5 bin 152 kişi bekliyor. Hemodiyaliz hastalarının tedavisinde de malzeme, ekipman ve enerji sıkıntıları yaşanırken, ulusal aşılama programı da hammadde ve finansman teminindeki zorluklar nedeniyle baskı altında.

Bu zorluklara rağmen Küba sağlık otoriteleri, hastane ve poliklinikleri kapatmadan hizmetleri sürdürmek amacıyla kapsamlı bir yeniden yapılanma süreci yürütüyor. Bölgesel hizmet ağlarının düzenlenmesi, teknolojinin verimli kullanımı, geleneksel tıp uygulamalarının güçlendirilmesi ve teletıp hizmetlerinin yaygınlaştırılması bu planın temelini oluşturuyor. Ayrıca, yerel yönetimler, kooperatifler ve sivil toplum kuruluşları sağlık kurumlarına gıda, ulaşım ve enerji desteği sağlıyor.

Enerji Dönüşümü ve Geri Dönüşüm Projeleri

Küba, enerji alanındaki sıkıntıları aşmak için yenilenebilir enerji kaynaklarına yöneliyor. Ülkenin Holguín kentinde ilk fotovoltaik şarj istasyonu hizmete giriyor. 32 kilovatlık invertör ve 60 kilovat batarya kapasitesine sahip tesis, elektrikli araçlara şarj hizmeti sunarken, bölge halkına da ücretsiz şarj imkanı ve diğer temel hizmetleri sağlayacak.

Cumhurbaşkanı Miguel Díaz-Canel, Havana'daki geri dönüşüm tesislerini ziyaret ederek, ihracat gelirlerini artırma ve katı atık sorununa çözüm üretme çalışmalarını inceledi. Demir dışı metal atıklarının işlendiği tesislerde, üretim süreçlerinin modernizasyonu ve enerji bağımsızlığını artıracak yatırımlar planlanıyor. Díaz-Canel, atıkların ekonomik değere dönüştürülmesinin ülke ekonomisine önemli katkılar sağlayabileceğini vurgulayarak, mahalle düzeyinde örgütlenme, toplum katılımı ve kamu-özel sektör iş birliği çağrısında bulundu.

ABD'nin Yaptırımları ve Küba'nın Tutumu

Küba'nın Washington temsilcisi Lianys Torres Rivera, ABD'nin uyguladığı yaptırımları ve sert adımları, ülkeyi istikrarsızlaştırma çabası olarak değerlendirdi. Rivera, Küba'nın ABD için bir tehdit oluşturmadığını ve çatışma istemediğini belirtirken, ekonomik baskıyı “bombasız bir savaş” olarak nitelendirdi. ABD ile yapılan görüşmelerin yapıcı geçtiğini ancak reformların dış baskılarla değil, ülke içinden şekillenmesi gerektiğini vurguladı.

Yetkililer, yaz aylarında dang humması gibi sivrisinek kaynaklı hastalıkların artabileceği uyarısında bulunurken, halktan çevre temizliği ve koruyucu önlemlere dikkat etmeleri istendi. Bölgesel epidemiyolojik tehditler de yakından izleniyor. Tüm zorluklara rağmen Küba, sağlık hizmetlerinin sürdürülmesi ve salgın risklerinin kontrol altında tutulması için çalışmalarına devam ediyor.