ABD Ablukası Küba'da Bebek Ölüm Oranını İkiye Katladı
ABD'nin 67 yıldır sürdürdüğü ekonomik ablukanın Küba'da sağlık ve yaşam koşullarını ağırlaştırdığı bildirildi. Bebek ölüm oranının iki katına çıktığı, kanser hastası çocuklarda hayatta kalma oranının düştüğü belirtildi.

ABD'nin 67 yıldır devam eden ekonomik, ticari ve mali ablukası, Küba'da yaşam koşullarını giderek ağırlaştırıyor. Washington merkezli Ekonomik ve Politika Araştırmaları Merkezi'nin (CEPR) raporuna göre, ablukanın sertleştirilmesinin ardından ülkede bebek ölüm oranı iki katına çıktı. 2017'de binde 4 olan oran, 2025'te binde 9,9'a yükseldi. Bu durumun yaklaşık 1800 çocuğun hayatını kaybetmesine yol açtığı hesaplanıyor.
Sağlık Sektöründe Ciddi Etkiler
Ablukanın sağlık alanındaki sonuçları endişe verici boyutlara ulaştı. Kanserli çocuklarda hayatta kalma oranı, daha önceki yüzde 85'lik seviyeden yüzde 65'e geriledi. Ülkede 100 binden fazla kişi ameliyat sırası beklerken, bu hastaların 5 bin 152'si kanser, yaklaşık 12 bini ise çocuklardan oluşuyor. Hemodiyaliz tedavisi gören 2 bin 888 hasta da ilaç ve malzeme tedarikindeki zorluklardan doğrudan etkileniyor.
Ulusal Aşı Programı kapsamında yer alan 16 aşı için gerekli hammadde ve ekipmanların temininde de aksaklıklar yaşanıyor. Küba'da üretilen 395 temel ilaçtan yaklaşık 300'ünde eksiklikler bulunuyor.
Günlük Yaşam ve Temel İhtiyaçlara Erişim
Yakıt tedarikindeki engeller nedeniyle Küba genelinde günde 20 saati aşan elektrik kesintileri yaşanıyor. Bu durum, 1400 megavatlık dağıtılmış üretim kapasitesinin devre dışı kalmasına neden oluyor. Devlet tarafından sağlanan günlük bir litre sütün, yakıt eksikliği sebebiyle 100 binden fazla çocuğa düzenli olarak ulaştırılamadığı belirtiliyor.
Buğday ithalatındaki güçlükler, un arzını yarıya indirdi ve karneyle dağıtılan ekmeğin gramajı 80'den 60'a düştü. Yaklaşık 6,3 milyon dolar değerindeki 170 konteyner temel ihtiyaç malzemesi, yakıt yetersizliği nedeniyle dağıtılamıyor. Dünya Gıda Programı depolarında bulunan 11 bin ton gıda da ulaşım sorunları nedeniyle yavaş ilerliyor.
Ekonomik Yaptırımlar ve Uluslararası İlişkiler
1 Mayıs'ta yürürlüğe giren yeni yaptırımlar, ablukanın etkilerini daha da derinleştirdi. Fransız CMA CGM ve Alman Hapag-Lloyd gibi büyük nakliye şirketleri Küba'ya yeni sipariş kabulünü durdurdu. Antonio Guiteras Termik Santrali için gönderilen yedek parçalar Fransa'da bekletiliyor. Türk Hava Yolları, Iberia, Air Canada ve Air France gibi birçok havayolu şirketi Küba uçuşlarını askıya aldı.
İspanyol otel zincirleri Meliá ve Iberostar'ın birçok tesisini kapatması, Kanadalı Blue Diamond'ın ise 60'tan fazla otelin yönetiminden çekilmesi turizm sektörünü olumsuz etkiledi. Küba'daki VISA ve Mastercard işlemlerini yürüten yabancı banka, 6 Haziran itibarıyla faaliyetlerine son verdi. Devlet enerji şirketi CUPET de uluslararası yaptırım listesine dahil edildi.
Dayanışma Faaliyetleri ve Bilimsel Gelişmeler
Yeni başkanlık kararnameleri, Küba'ya yönelik dayanışma ve bağış faaliyetlerini de hedef alıyor. ABD'deki bazı sivil toplum kuruluşlarına yönelik karalama kampanyaları başlatılırken, Küba Halklarla Dostluk Enstitüsü (ICAP) ve AMISTUR seyahat acentesiyle ilişkili kişi ve kuruluşlara yaptırım tehdidi geldi. Ödeme platformu Stripe'ın, ablukanın kaldırılması için çalışan bir kuruluşa ait hesabı kapatması dikkat çekti.
Bu zorlu koşullara rağmen Küba, bilimsel alanda da ilerleme kaydetmeye devam ediyor. Küba Dışişleri Bakanı Bruno Rodríguez Parrilla, ülkenin geliştirdiği HEBERSaVax adlı kanser aşısı adayında önemli ilerleme sağlandığını duyurdu. Parrilla, ABD'nin ekonomik savaşının bilimsel üretimi durduramadığını belirtti.
Öte yandan, Namibya Başbakanı Tjitunga Elijah Ngurare, ABD'nin ablukasına karşı dayanışmanın önemini vurgulayarak Küba'nın yalnız olmadığını ifade etti. Ülkede ayrıca devlet dışı girişimlerle ilk özel güneş enerjili şarj istasyonu hizmete girerken, güneş enerjisi parkları da toplamda 3070 MWh elektrik üreterek sistem açığının kapatılmasına katkı sağladı.



