Türkiye'de Gıda İsrafını Önlemek İçin Bilimsel Adım: TÜBİTAK Destekli Proje
Özyeğin Üniversitesi ve TİDER iş birliğiyle, gıda israfını azaltmak ve sürdürülebilir tedarik zincirleri oluşturmak amacıyla TÜBİTAK destekli kapsamlı bir araştırma projesi başlatıldı.
Gıda İsrafıyla Mücadelede Bilimsel Dönem
Türkiye'de gıda israfını azaltmak, bağış süreçlerini verimli hale getirmek ve sürdürülebilir tedarik zincirleri oluşturmak amacıyla yeni bir araştırma projesi hayata geçirildi. Özyeğin Üniversitesi ve Temel İhtiyaç Derneği (TİDER) ortaklığıyla başlatılan ve TÜBİTAK 1001 Araştırma Projesi kapsamında desteklenen çalışma, 2029 yılına kadar devam edecek stratejik bir yol haritası sunuyor. Sıfır Atığa Doğru: Sürdürülebilir Gıda Tedarik Zincirleri için Analitik Modeller başlıklı proje, Türkiye'de gıda bankacılığı alanında ilk geniş kapsamlı yazılı veri kaynağını oluşturmayı hedefliyor.
Proje, TİDER'in 16 yıllık saha deneyimi ile Özyeğin Üniversitesi'nin akademik uzmanlığını birleştirerek, gıda bankaları, perakendeciler, yerel yönetimler ve bağışçı kurumlar için somut ve uygulanabilir çözümler geliştirmeyi amaçlıyor. Çalışma, sistemin etkinliğini bilimsel verilerle ölçmek üzere özel ölçekler kullanarak iyileştirilmesi gereken alanları tespit edecek.
Üç Ana Başlıkta Analitik Modeller
Gıda israfının önüne geçmek için geliştirilecek olan modeller, üç temel eksende yürütülecek. Araştırmanın odak noktaları şu şekilde belirlendi:
- Dinamik Eşleştirme ve Tahsis: TİDER'in dijital altyapısı Destek Bulutu üzerinden bağışçı kurumlar ile ihtiyaç sahipleri arasındaki süreçlerin optimize edilmesi.
- Lojistik Ağ Tasarımı: Restoranlar, haneler ve işletmelerden çıkan organik atıkların bertaraf yerine yeniden değerlendirilmesi için toplama ve dönüştürme sistemlerinin incelenmesi.
- Tarih Etiketi ve Davranışsal Analiz: Tavsiye Edilen Tüketim Tarihi (TETT) ile Son Tüketim Tarihi arasındaki farkın tüketici algısına etkisinin, satın alma ve bağış süreçlerine yansımasının araştırılması.
TİDER Genel Müdürü Nil Tibukoğlu, projenin Türkiye'de gıda bankacılığı standartlarını belirleyecek ilk kalıcı ve bilimsel model olacağını vurgularken, Özyeğin Üniversitesi'nden Prof. Dr. Burcu Bakçık, projenin hem akademik literatüre katkı sağlayacağını hem de yerel yönetimler ve bağışçılar için somut politika önerileri sunacağını belirtti. 2029 yılına kadar sürecek olan bu çalışma, gıda bankacılığı ekosistemini bütünsel bir yaklaşımla yeniden yapılandırmayı hedefliyor.
