Ortadoğu'da Dengeler Değişiyor: İsrail Yalnızlaşıyor Mu?

Ortadoğu'da son yılların en belirgin jeopolitik dönüşümlerinden biri yaşanıyor. Bir dönem İsrail'in bölgesel entegrasyonunda kilit rol oynayan Abraham Anlaşmaları'nın etkisinin azaldığı, Körfez ülkeleri başta olmak üzere bölgenin önemli aktörlerinin İsrail'i dışarıda bırakan yeni iş birliği arayışlarına girdiği görülüyor. Suudi Arabistan'ın, ABD'nin yoğun baskısına rağmen İsrail ile normalleşmeyi reddetmesi ve bunun yerine Türkiye, Katar gibi ülkelerle ilişkilerini geliştirmesi bu değişimin en net göstergelerinden biri olarak öne çıkıyor.

Birleşik Arap Emirlikleri'nin (BAE) İran ile yaşanan gerilimi azaltmak amacıyla milyarlarca dolarlık mali kanalları yeniden açmaya hazırlandığına dair iddialar, İsrail'de ciddi endişelere yol açtı. Gazze'den Lübnan'a, İran'dan Suriye'ye kadar uzanan İsrail saldırıları bölge ülkelerindeki güvenlik endişelerini artırırken, pek çok Arap başkentinde İsrail'in istikrarsızlığın temel kaynaklarından biri olarak görülmeye başlandığı belirtiliyor.

BAE'den Yeni Denge Siyaseti

İngiliz medyasında yer alan haberlere göre BAE, İran ile gerilimi düşürmek amacıyla milyarlarca dolarlık fonların serbest bırakılması için bir süreç yürütüyor. Abu Dabi yönetimi bu iddiaları resmi olarak reddetse de, son aylarda İran'ın BAE'ye yönelik saldırılarının durmuş olması dikkatlerden kaçmıyor. Bölgesel gözlemciler, Körfez ülkelerinin İran'ı tamamen dışlamanın artık mümkün olmadığı kanaatine vardığını ifade ediyor. Bu doğrultuda Körfez başkentleri, çatışma yerine diyalog ve karşılıklı bağımlılık üzerine kurulu yeni bir güvenlik mimarisi oluşturma çabasında. Bu yaklaşım, İsrail'in uzun süredir savunduğu İran'ı çevreleme stratejisinden belirgin bir kopuşu temsil ediyor.

Türkiye-Mısır Yakınlaşması Tel Aviv'i Endişelendiriyor

İsrail basınının son değerlendirmeleri, Ankara ve Kahire arasındaki askeri ve güvenlik iş birliğinin hız kazanmasının Tel Aviv tarafından yakından takip edildiğini ortaya koyuyor. Özellikle Doğu Akdeniz ve bölgesel enerji denkleminde Türkiye ile Mısır'ın ortak hareket etme potansiyeli, İsrail'in son yıllarda inşa etmeye çalıştığı jeopolitik dengeyi sarsabilecek bir gelişme olarak görülüyor. Maariv gazetesindeki haberlerde, İsrail'in bu konuda ABD'yi devreye soktuğu ve Washington'dan Türkiye-Mısır arasındaki temaslar hakkında daha fazla bilgi talep ettiği öne sürülüyor. İsrail kaynakları, son dönemde gerçekleşen temasların kapsam ve yoğunluğunun alışılmışın dışında olduğuna dikkat çekiyor. Mısır ve Türk Hava Kuvvetleri'nin geçen hafta gerçekleştirdiği ortak tatbikat da medyada geniş yer bulmuştu.

Ticaret Koridorları İsrail'i Çevre Dışı Bırakıyor

İsrail medyasında en çok yankı uyandıran gelişmelerden biri de Türkiye ile Suudi Arabistan arasında imzalanan ulaştırma ve lojistik anlaşmaları oldu. Yeni demir yolu ve ticaret koridoru projelerinin İsrail'i tamamen devre dışı bırakması, Tel Aviv'de stratejik bir kayıp olarak değerlendiriliyor. Bir dönem Hindistan-Orta Doğu-Avrupa Ekonomik Koridoru (IMEC) kapsamında İsrail'in Hayfa Limanı'nı merkez alan planlar gündemdeyken, bölgesel savaşların ardından Riyad yönetiminin rotasını Türkiye'ye çevirmesi dikkat çekici. Bu koridorun, İstanbul'dan başlayarak Suriye, Ürdün ve Suudi Arabistan üzerinden Hint Okyanusu'na kadar genişletilmesi hedefleniyor. İsrail basınındaki yorumlarda, bu hattın sadece ekonomik değil, aynı zamanda siyasi ve stratejik sonuçlar doğuracağı vurgulanıyor. Bu durumun, Türkiye'nin Akdeniz'den Kızıldeniz'e uzanan geniş bir nüfuz alanı oluşturduğu şeklinde yorumlanıyor.

ABD'den İsrail'e Uyarı Sinyalleri

İsrail'in İran'a yönelik saldırıları ve bölgesel gerilimi tırmandıran politikaları, en yakın müttefiki ABD'de de rahatsızlık yaratmaya başladı. Uluslararası basında yer alan haberlere göre ABD Başkanı Donald Trump, İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu ile yaptığı görüşmede sert mesajlar verdi. Axios'un iddiasına göre Trump, Netanyahu'yu "Dikkatli olsan iyi edersin, yoksa yakında tek başına kalacaksın" sözleriyle uyardı. Gerilimin ardından ABD Başkan Yardımcısı JD Vance da dikkat çeken açıklamalarda bulundu. Vance, ABD ile İsrail'in çıkarlarının her zaman örtüşmediğini belirterek, Netanyahu'nun İran Savaşı sürecinde Washington ile ilişkilerinde bazı hatalar yaptığını söyledi. Olası bir ABD-İran anlaşmasının Amerikan halkı için önemli bir kazanım olacağını ifade eden Vance, bunun İsrail'i memnun etmeyebileceğini belirterek Washington'ın önceliğinin kendi ulusal çıkarları olduğunu vurguladı.

Yeni Bölgesel Denklem Şekilleniyor

BAE'nin İran'la gerilimi azaltma çabaları, Suudi Arabistan'ın Türkiye ile stratejik projelere yönelmesi, Mısır-Türkiye ilişkilerindeki normalleşme ve Körfez ülkelerinin ortak güvenlik anlayışında yaşanan değişim, yeni bir bölgesel eksenin oluştuğuna işaret ediyor. Körfez ülkeleri İran konusundaki endişelerini sürdürse de, artık çatışma ve kutuplaşma yerine ekonomik entegrasyon, ticaret koridorları ve diplomatik denge politikalarını önceliklendiriyor.