Isparta Yalvaç'taki 113 Yıllık Gizem Çözüldü: Hekate Tapınağı Belgelendi
Isparta Yalvaç'ta 1912 yılında keşfedilen ve yıllardır Demeter Tapınağı sanılan yapının, Tanrıça Hekate'ye ait olduğu 113 yıl sonra kesinleşti.
113 Yıllık Arkeolojik Yanılgı Giderildi
Isparta'nın Yalvaç ilçesinde bulunan 1600 rakımlı Gemen Dağı zirvesindeki Men Kutsal Alanı'nda yer alan antik yapının kimliği, yürütülen yeni çalışmalarla netleşti. İlk kez 1912-1913 yıllarında gerçekleştirilen kazılarda ortaya çıkarılan ve o dönemde Yunan tanrıçası Demeter'e ait olduğu tahmin edilen tapınağın, Anadolu'nun yerel tanrıçası Hekate'ye adandığı bilimsel olarak belgelendi.
Süleyman Demirel Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mehmet Özhanlı başkanlığında sürdürülen kazılar, bölgedeki mitolojik bağlantıları yeniden ortaya koydu. Yapılan incelemelerde, alanda ele geçirilen Hekate figürinleri ve kabartmalarının yanı sıra tapınağın Ay Tanrısı Men ile olan doğrudan ilişkisi, yapının Hekate Tapınağı olduğunu kanıtladı.
Hekate Kültü ve Anadolu'daki İzleri
Tanrıça Hekate'nin mitolojideki yerini açıklayan Prof. Dr. Özhanlı, bu figürün özellikle Anadolu kökenli olduğunu vurguladı. Hekate'nin yer, gök ve denize hükmeden üç bedenli bir yapıya sahip olduğunu belirten Özhanlı, şu bilgileri paylaştı:
- Hekate, Ay Tanrısı Men ile bağlantılı olarak hem ayı hem de ayın karanlık yüzünü, ölümü ve öbür dünyayı temsil ediyor.
- Antik dönemde tapınağın naos bölümünde yer alan ve rahibe özel olan sekizgen heykel altlığı günümüze kadar ulaştı.
- Pisidia Antiocheia'da bulunan kurban edilmiş iki köpek mezarı, Hekate'nin yer altı dünyasıyla olan ilişkisini destekleyen arkeolojik kanıtlar arasında yer alıyor.
Tapınağın Hristiyanlık döneminde tahrip edilerek temel seviyesine indirildiği ancak mevcut mimari parçalar kullanılarak yapının orijinal görüntüsüne kavuşturulması için çalışmaların devam edeceği bildirildi.
Anadolu İçin Yeni Bir Turizm Değeri
Yalvaç'taki bu keşif, Muğla Yatağan'daki Lagina Antik Kenti'nden sonra Anadolu'da varlığı bilinen ikinci Hekate Tapınağı olma özelliğini taşıyor. Prof. Dr. Özhanlı, günümüzde Vika gibi tarikatların Hekate'ye yönelik inançlarının devam ettiğini ve bu tür antik alanların inanç turizmi açısından büyük potansiyel barındırdığını ifade etti. Yapılan yeni bilgilendirme tabelalarıyla birlikte tapınağın, bölge turizmine ve arkeolojik literatüre önemli katkı sağlaması bekleniyor.
