Hürmüz Boğazı İçin Trump'tan 'Paralı VIP Geçiş' Planı: ABD Donanması Tankerlere Eşlik Edecek

Küresel enerji ticaretinin kritik geçiş noktası Hürmüz Boğazı'nda yaşanan tıkanıklığı aşmak için ABD Başkanı Donald Trump ve Özel Kalem Müdürü Susie Wiles'ın talimatıyla yeni bir plan devreye sokuluyor. Bu plana göre, bölgeden geçmek isteyen petrol tankerlerine, belirli bir ücret karşılığında Amerikan donanması tarafından askeri eskort sağlanması öngörülüyor. Bu uygulamayla, sigorta şirketlerinin bölgedeki risk algısı nedeniyle limanlarda bekleyen büyük gemi filosunun yeniden faaliyete geçirilmesi amaçlanıyor.

Trump Yönetiminden Bürokrasilere Talimat: 'Çözüm Bulun'

Beyaz Saray'ın üst düzey yetkilileri, Hürmüz Boğazı'ndaki durumu çözmek için ekonomi ve savunma bürokrasisine net talimatlar verdi. Başkan Trump ve Özel Kalem Müdürü Wiles, ilgili kurumlardan sigorta şirketlerinin çekincelerini ortadan kaldıracak ve armatörleri ikna edecek formüllerin hızla hayata geçirilmesini istedi. Bu çerçevede geliştirilen paralı askeri eskort sistemi, gemilerin güvenli bir şekilde geçişini garanti altına alarak küresel petrol arzındaki aksamaları gidermeyi hedefliyor. Politico'nun analizine göre, üst düzey bir yetkili, “Başkan ve Susie onlara bir çözüm bulmaları için açık emirler veriyorlar. Sınırlı istisnalar dışında, Hürmüz’den geçen her geçiş sigorta planlarını ihlal ediyor. Peki sigortacıların tekrar sigorta yapmaya başlamasını hızlandırmak için ne yapılabilir?” şeklinde konuştu. Görüşmelere yakın bir başka kaynak ise, “ABD’ye ödeme yaparak, geminize VIP geçiş kartı koymak gibi, hızlandırılmış ve refakatli geçişten bahsediliyor. Konsept, hızlandırılmış gümrük işlemleri için bir ücret alınması ve belki de askeri refakat sağlanması yönünde” ifadelerini kullandı.

Sigorta Krizine Karşı Savunma Üretim Yasası Alternatifi

Hürmüz Boğazı'ndaki en büyük sorunlardan biri, sigorta şirketlerinin bölgedeki yüksek risk nedeniyle gemilere teminat sağlamaktan kaçınması. Mevcut durumda geçişlerin büyük çoğunluğunun sigorta poliçelerini ihlal ettiğini belirten uzmanlar, armatörlerin bu riski almak istemediğini vurguluyor. Bu durumu aşmak için Savunma Üretim Yasası'nın devreye sokulması da masadaki güçlü alternatifler arasında yer alıyor. Trump yönetiminin, bu yasa kapsamında ABD merkezli sigorta şirketlerini Hürmüz Boğazı'ndan geçecek gemilere poliçe sağlamaya zorlamayı tartıştığı belirtiliyor. Bu adımın, paralı eskort planına göre daha kalıcı bir çözüm olabileceği değerlendiriliyor.

Başkan Trump, daha önce yaptığı bir açıklamada Hürmüz Boğazı'nın ücretsiz olarak açılmasına tam yetki verdiğini belirterek gemi sahiplerini daha fazla tanker göndermeye teşvik etmeye çalışmıştı. Ancak Washington'ın bu çağrısı, beklenen ilgiyi görmedi ve çok az sayıda gemi sahibi bu çağrıya uydu.

Bölgede Bekleyen Dev Filo ve Diplomatik Strateji

Emtia analiz firması Kpler verilerine göre, Hürmüz Boğazı'ndaki kriz nedeniyle yaklaşık 220'si petrol tankeri olmak üzere toplam 500'e yakın ticari gemi Basra Körfezi dışında bekliyor. Gemi sahipleri, bölgedeki hassas güvenlik ortamı ve olası bir gerilim nedeniyle boğazdan geçmekte tereddüt ediyor. Bu durum, küresel petrol fiyatlarının düşmesinin önündeki önemli bir engel olarak devam ediyor.

ABD'nin tankerlerden eskort ücreti talep etme planı, ekonomik nedenlerin yanı sıra diplomatik bir stratejiyi de içeriyor. G7 zirvesiyle eş zamanlı olarak gündeme gelen bu teklif, Avrupalı müttefikleri bölgede daha fazla sorumluluk almaya teşvik etmeyi amaçlıyor. ABD'nin bölgedeki güvenlik maliyetlerini tek başına üstlenmek istemediği, bu hamleyle Fransa ve İngiltere gibi ülkelerin de donanmalarını Körfez'e çekerek ortak bir caydırıcılık gücü oluşturmayı hedeflediği belirtiliyor.