ABD'den Türkiye'ye KAAN motoru onayı: Yunanistan'da panik
ABD'nin Türkiye'nin milli muharip uçağı KAAN için kritik öneme sahip F110 jet motorlarının satışını onaylaması, Yunanistan'da diplomatik bir krize yol açtı. Atina'nın lobi faaliyetleri sonuçsuz kaldı.
ABD Başkanı Donald Trump yönetiminin, Türkiye'nin yerli ve milli muharip uçağı KAAN projesi için gereken F110 jet motorlarının satışını Kongre'ye resmen bildirmesi, Yunanistan'da önemli bir diplomatik gelişme olarak değerlendiriliyor. Yaklaşık 700 milyon dolar değerindeki bu satış onayı, Atina'nın Türkiye'yi dengeleme politikasına yönelik endişelerini artırdı.
Yunanistan'ın Lobi Faaliyetleri Sonuçsuz Kaldı
Kathimerini gazetesi, Yunanistan merkezli gazeteci Tom Ellis imzalı bir analizde, Atina'nın Türkiye'ye karşı yürüttüğü dış politikanın başarısız olduğunu savundu. Gazete, Yunanistan Başbakanı Miçotakis hükümetinin, ABD ve Avrupa Birliği'nin (AB) desteğini almak için attığı adımların sonuç vermediğini belirtti. Analizde, ulusal çıkarların dostluklardan daha önemli olduğu vurgulanarak, Rusya-Ukrayna savaşına verilen destek ve Türkiye'ye karşı yürütülen politikanın gözden geçirilmesi gerektiği ifade edildi. Gazeteye göre, Miçotakis yönetimi, küresel siyasi ve enerji denklemindeki değişimleri okumakta yetersiz kaldı.
Öte yandan, KAAN'ın motor tedarikini engellemek amacıyla Yunan lobisinin Washington'da yürüttüğü faaliyetler de sonuçsuz kaldı. Yunan Milletvekili Nicholas Farantouris'in ABD Temsilciler Meclisi Dış İlişkiler Komitesi'ne gönderdiği mektupta, Türkiye'nin Doğu Akdeniz'deki etkisini artıracağı ve askeri gücüne güç katacağı endişesi dile getirildi. Mektupta, bu satışın ABD'nin on yıllardır sürdürdüğü Türkiye-Yunanistan güç dengesini bozacağı ve ittifakı krize sürükleyeceği iddia edildi.
ABD Kongre Süreci ve Trump'ın Rolü
Amerikan silah satış mevzuatına göre, Türkiye gibi NATO üyesi ülkelere yapılan satış bildirimlerinin ardından Kongre'nin 15 günlük bir değerlendirme süresi bulunuyor. Bu süre zarfında komitelerden gelen itirazlar, yasal olarak satışı engellemek için yeterli olmuyor. Satışın tamamen durdurulabilmesi için hem Senato hem de Temsilciler Meclisi'nden ezici çoğunlukla bir ret tasarısının geçmesi ve bu kararın Başkan'ın veto yetkisini aşması (üçte iki çoğunlukla) gerekiyor.
Donald Trump yönetimi ise bu süreçte Türkiye'ye yönelik stratejik bir adım atarak, 700 milyon dolarlık motor satışına onay verdi. Trump'ın, Ankara Zirvesi öncesinde Cumhurbaşkanı Erdoğan'a yönelik bu jestiyle, F-35 ve F-16 gibi konularla ilgili olarak da Türkiye'yi memnun edecek adımlar atılabileceği sinyali verildiği belirtiliyor.
