12. Yargı Paketi TBMM'de Kabul Edildi: Miras Ortaklıkları, İcra ve İdari Davalarda Yeni Düzenlemeler

TBMM Genel Kurulu'nda kabul edilen ve kamuoyunda "12. Yargı Paketi" olarak bilinen Yargının Etkin ve Verimli İşlemesine Yönelik Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun, önemli düzenlemeleri hayata geçiriyor. Pakette, miras yoluyla edinilen taşınmazların ortaklığının giderilmesi, icra ve iflas kanunundaki ilana ilişkin usuller, idare mahkemelerinde görülecek davaların kapsamı, noterlik evraklarının incelenmesi ve Danıştay'ın yapısına dair değişiklikler yer alıyor.

Miras Ortaklıklarında Satış Usulleri ve İcra İlanları Yeniden Düzenleniyor

Yapılan kanuni düzenlemeyle İcra ve İflas Kanunu'nda önemli değişiklikler yapıldı. Miras yoluyla edinilen ve üçüncü kişilerin mülkiyet hakkı bulunmayan taşınmazların ortaklığının satış suretiyle giderilmesi durumunda, ilk açık artırma sadece malik olan mirasçılar arasında gerçekleştirilecek. Bu özel usul, bir defaya mahsus olmak üzere uygulanacak.

Elektronik satış portalında yapılacak ilanlarda da güncellemelere gidildi. Satış talep eden ve artırmaya katılmak isteyen alacaklılar, belirli şartlar dahilinde teminat göstermekten muaf tutulacak. Hazine de açık artırmalarda teminat göstermekten muaf olacak. İlanda yer alacak tekliflerin muhammen kıymetin belirli oranlarını geçmesi gerektiği de netleştirildi. Ortaklığın giderilmesinde birinci artırmanın sadece malik mirasçılar arasında yapıldığı durumlarda bu oran muhammen kıymetin yüzde 100'ü olarak belirlendi.

Ayrıca, ihale alıcısının süresi içinde ihale bedelini yatırmaması halinde uygulanacak yaptırımlar da detaylandırıldı. Teminatın iade edilmeyip masraflardan mahsup edilmesi, satış isteyen alacaklı olması durumunda alacağından mahsup edilmesi ve idari para cezası gibi uygulamalar bu düzenlemeler arasında yer alıyor.

İdari Davalarda Tek Hakimle Çözüm Kapsamı Genişliyor

Bölge İdare Mahkemeleri, İdare Mahkemeleri ve Vergi Mahkemelerinin Kuruluşu ve Görevleri Hakkında Kanun'da yapılan değişiklikle, idare mahkemelerinde tek hakimle çözümlenecek dava türleri genişletildi. Düzenleyici işlemlere karşı açılanlar hariç, konusu 486 bin lirayı aşmayan idari işlemlere karşı açılan iptal ve tam yargı davaları, disiplin cezaları, öğrenci işlemleri, kamu görevlilerine ilişkin geçici görevlendirme, yolluk, lojman ve izin işlemleri, uyarma cezaları gibi konularda tek hakim karar verecek. Vergi mahkemelerinde de 486 bin lirayı aşmayan davalar yine tek hakim tarafından karara bağlanacak.

İdari Yargılama Usulü Kanunu'nda yapılan düzenlemelerle, bölge idare mahkemelerinin istinaf incelemesi sonucunda verdiği kararlara ilişkin usuller de güncellendi. Hukuka uygun bulunan kararların gerekçeleri değiştirilebilecek veya maddi yanlışlıklar düzeltilebilecek. Belirli hallerde ise istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve dosyanın mahkemeye gönderilmesine kesin olarak karar verilebilecek. Ancak bölge idare mahkemesi, eksiklikleri kendisi gidererek de karar verebilecek.

Temyizle ilgili davalarda da değişiklikler yapıldı. Bölge idare mahkemesinin ilk derece mahkemesi kararını kaldırarak yeniden verdiği kararlar, belirli sınırlamalarla Danıştay'da temyiz edilebilecek. Ancak bazı dava türlerinde temyiz yoluna başvurulamayacak. Genel Kurul'da kabul edilen önergeyle, temyiz sınırının altında kalan davalarda, ilk derece mahkemesi kararı ile bölge idare mahkemesi kararı arasındaki parasal farkın belirli bir tutarı aşmaması halinde temyiz yoluna başvurulamayacağı hükme bağlandı.

Noterlik Evrakları ve Adli Tıp Kurumu'nda Güncellemeler

Noterlik Kanunu'nda yapılan değişiklikle, noterlik evrak ve defterleri, mahkemeler, cumhuriyet başsavcılıkları ve resmi dairelerce incelenebilecek. Aslının istenmesi halinde noter, onaylı örneğini ilgili merciye gönderecek. Elektronik ortamda da bu işlemlerin yapılmasına imkan tanındı.

Adli Tıp Kurumu ile ilgili Kanun'daki değişiklikle, ihtisas kurulu başkan ve üyeliklerine atanmak için uzmanlık veya doktora derecesi şartı aranacak. Görev süreleri 4 yıl olarak belirlendi.

Hakim ve Savcı Yardımcılarının Eğitim Süreçleri Yeniden Belirlendi

Hakimler ve Savcılar Kanunu'nda yapılan düzenlemeyle, adli ve idari yargı hakim ve savcı yardımcılarının eğitim konuları genişletildi. Anayasa hukuku, ceza hukuku, özel hukuk, idare hukuku, vergi hukuku ve usul hukuku gibi alanların yanı sıra duruşma yönetimi, karar yazımı, adalet hizmetlerinin yönetimi ve uluslararası kuruluşlar gibi konularda eğitim verilecek. Yazılı ve sözlü sınavlarda bu konular değerlendirilecek.

Aynı kanundaki başka bir düzenlemeyle, hakimlik ve savcılık mesleğinin gerektirdiği hukuki bilgiyle çözümlenmesi mümkün olan konularda bilirkişiye başvurulması halinde uyarma cezası verileceği belirtildi.

Son olarak, Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun'un "Kanuni Faiz" hükmü yeniden düzenlendi. Buna göre, sözleşmeyle faiz miktarı tespit edilmemişse, ödeme TCMB'nin reeskont oranının yüzde 80'i üzerinden yapılacak.