Anayasa Mahkemesi Cumhurbaşkanının Yetkisini Daralttı

Anayasa Mahkemesi (AYM), Cumhuriyet Halk Partisi'nin (CHP) yaptığı başvuruyu değerlendirerek, 7419 Sayılı Endüstri Bölgeleri Kanunu'nda yer alan ve Cumhurbaşkanına yatırımlar için ek teşvik belirleme yetkisi veren bir hükmü iptal etti. Mahkeme, bu yetkinin kapsamının yeterince belirlenmediğini ve hukuki belirlilik ilkesine aykırı olduğunu belirtti.

CHP tarafından Anayasa Mahkemesi'ne taşınan ilgili kanun maddesinde, Cumhurbaşkanının, belirli yatırımlar için ek teşvikler belirleyebileceği düzenleniyordu. Ancak AYM, bu yetkinin genel çerçevesinin kanunla net bir şekilde çizilmediğini tespit etti. Mahkemeye göre, böyle bir yetkinin hukuki zemininin belirli ve öngörülebilir olması gerekmekteydi. Yetkinin sınırlarının belirsiz olması, hukuki belirlilik ilkesini ihlal ettiği sonucuna varıldı.

Hukuki belirlilik ilkesi, vatandaşların hak ve yükümlülüklerinin kanunlar tarafından açıkça düzenlenmesini ve öngörülebilir olmasını ifade eder. Bu ilke, keyfi uygulamaların önüne geçmeyi amaçlar. AYM'nin kararında, Cumhurbaşkanına verilen ek teşvik belirleme yetkisinin, hangi kriterlere göre, hangi tür yatırımlar için ve ne kadar süreyle kullanılabileceği gibi konularda yeterli açıklık bulunmadığına dikkat çekildi.

Mahkemenin iptal kararı, yasama organının, yetki devirlerinde hukuki belirlilik ve kanunilik ilkelerine uyması gerektiği yönündeki yerleşik içtihatlarını da pekiştiriyor. Bu karar sonrasında, söz konusu kanun maddesi yürürlükten kalkmış olacak ve Cumhurbaşkanının bu konudaki yetkisi sona erecek. Yasa koyucunun, gelecekte benzer düzenlemeler yaparken bu ilkelere daha sıkı uyması beklenecek.

Endüstri Bölgeleri Kanunu'nun iptal edilen maddesi, özellikle yatırım ortamını iyileştirmeye yönelik teşvik mekanizmalarının hukuki çerçevesini ilgilendiriyordu. AYM'nin bu kararı, Türkiye'deki yatırım teşvik sistemlerinin hukuki şeffaflığı ve öngörülebilirliği açısından da önemli bir emsal teşkil ediyor.